Dokument DA1 – leczenie po wypadku przy pracy za granicą

Dokument DA1 potwierdza prawo do świadczeń zdrowotnych związanych z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową w innym państwie objętym europejską koordynacją systemów zabezpieczenia społecznego. Może być szczególnie ważny dla osób pracujących za granicą, pracowników delegowanych oraz osób wykonujących pracę w kilku państwach.

DA1 nie jest jednak dokumentem, który każdy pracownik powinien wyrobić przed wyjazdem za granicę. Nie zastępuje również A1, EKUZ ani S1. Każdy z tych dokumentów ma inne zastosowanie.

W praktyce DA1 staje się potrzebny przede wszystkim wtedy, gdy doszło do wypadku przy pracy za granicą albo konieczne jest leczenie skutków uznanej choroby zawodowej w innym państwie. Dokument pozwala potwierdzić wobec zagranicznej instytucji, że koszty odpowiednich świadczeń powinny być rozliczane w ramach systemu właściwego dla ubezpieczonego.

Co to jest dokument DA1?

DA1 jest dokumentem przenośnym stosowanym w europejskiej koordynacji zabezpieczenia społecznego w zakresie wypadków przy pracy i chorób zawodowych.

Potwierdza on, że osoba posiadająca dokument jest uprawniona do określonych świadczeń rzeczowych związanych z:

• wypadkiem przy pracy,
• skutkami wypadku przy pracy,
• chorobą zawodową,
• leczeniem i rehabilitacją związaną z uznanym zdarzeniem.

Świadczenia są udzielane w państwie pobytu lub zamieszkania według zasad obowiązujących w tym państwie, natomiast rozliczenie odbywa się pomiędzy odpowiednimi instytucjami.

DA1 a E123 – czy to ten sam dokument?

DA1 jest następcą dawnego formularza E123.

Jeżeli w starszych dokumentach, poradnikach albo korespondencji spotykasz określenia:

• E123,
• formularz E123,
• E123 wypadek przy pracy,

chodzi o wcześniejszy formularz stosowany do potwierdzania prawa do świadczeń związanych z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową.

Obecnie właściwym określeniem jest dokument DA1.

Do czego służy formularz DA1?

DA1 służy do potwierdzenia prawa do leczenia następstw wypadku przy pracy albo choroby zawodowej w innym państwie.

Może być potrzebny na przykład wtedy, gdy:

• pracownik delegowany z Polski ulega wypadkowi podczas pracy w Niemczech,
• osoba podlegająca polskiemu systemowi ubezpieczeń pracuje w kilku państwach i dochodzi do wypadku przy pracy za granicą,
• konieczne jest dalsze leczenie skutków uznanego wypadku przy pracy w państwie zamieszkania,
• osoba cierpiąca na uznaną chorobę zawodową korzysta ze świadczeń w innym państwie,
• zagraniczna instytucja potrzebuje potwierdzenia, które państwo odpowiada za świadczenia związane z wypadkiem przy pracy.

Czy DA1 trzeba mieć przed wyjazdem do pracy za granicę?

Nie. DA1 nie jest standardowym dokumentem, który każdy pracownik powinien uzyskać przed rozpoczęciem pracy za granicą.

To ważna różnica w stosunku do A1, które w określonych sytuacjach może być potrzebne już przed rozpoczęciem pracy w innym państwie.

DA1 jest związany z konkretnym ryzykiem:

wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową.

W wielu przypadkach potrzeba uzyskania dokumentu pojawia się dopiero po wystąpieniu zdarzenia lub po rozpoznaniu choroby zawodowej.

Kiedy potrzebny jest dokument DA1?

DA1 jest potrzebny wtedy, gdy prawo do świadczeń związanych z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową trzeba potwierdzić w innym państwie niż państwo właściwe dla ubezpieczenia.

Typowe przypadki to:

• wypadek przy pracy podczas delegowania,
• wypadek kierowcy podczas wykonywania pracy w innym państwie,
• wypadek pracownika wykonującego pracę w kilku państwach UE,
• leczenie skutków wcześniejszego wypadku przy pracy za granicą,
• leczenie uznanej choroby zawodowej w państwie zamieszkania,
• potwierdzenie prawa do świadczeń wobec zagranicznej instytucji ubezpieczenia wypadkowego.

Wypadek przy pracy w Niemczech – kiedy potrzebny jest DA1?

Dokument DA1 ma szczególne znaczenie przy wypadku przy pracy w Niemczech, jeżeli pracownik nadal podlega systemowi ubezpieczeń społecznych innego państwa, np. Polski.

W Niemczech świadczenia związane z wypadkami przy pracy funkcjonują w ramach odrębnego systemu ubezpieczenia wypadkowego. Dlatego podczas leczenia bardzo ważne jest poinformowanie personelu medycznego, że zdarzenie miało miejsce podczas wykonywania pracy.

Jeżeli kierowca lub inny pracownik ulega wypadkowi podczas pracy w Niemczech, powinien:

1. uzyskać niezbędną pomoc medyczną,
2. poinformować lekarza lub placówkę, że chodzi o Arbeitsunfall,
3. zgłosić zdarzenie pracodawcy,
4. zadbać o sporządzenie dokumentacji wypadku,
5. zachować dokumentację medyczną,
6. ustalić, któremu systemowi ubezpieczeń społecznych podlegał w dniu zdarzenia,
7. w odpowiednim przypadku wystąpić o dokument DA1.

Nie należy odkładać pomocy medycznej do momentu otrzymania DA1. Wypadek wymagający natychmiastowego leczenia powinien zostać zaopatrzony od razu, a kwestie dokumentów i rozliczenia kosztów należy uregulować następnie.

DA1 dla kierowcy zawodowego pracującego za granicą

Dokument DA1 może być szczególnie istotny dla kierowców wykonujących transport międzynarodowy.

Wypadkiem przy pracy kierowcy może być w odpowiednich okolicznościach zdarzenie podczas:

• prowadzenia ciężarówki,
• załadunku,
• rozładunku,
• zabezpieczania ładunku,
• obsługi naczepy,
• wykonywania czynności przy pojeździe,
• realizacji innych obowiązków służbowych.

Samo miejsce zdarzenia nie rozstrzyga jednak automatycznie, czy było ono wypadkiem przy pracy. Muszą zostać spełnione warunki pozwalające zakwalifikować zdarzenie zgodnie z właściwymi przepisami.

Kto może otrzymać dokument DA1?

DA1 otrzymuje osoba, której właściwa instytucja może potwierdzić prawo do świadczeń z tytułu wypadku przy pracy albo choroby zawodowej w innym państwie.

W przypadku Polski mogą to być między innymi osoby, które:

• podlegały polskim przepisom zabezpieczenia społecznego w chwili zdarzenia,
• były objęte odpowiednim ubezpieczeniem związanym z wypadkiem przy pracy,
• mają odpowiednio udokumentowany wypadek przy pracy lub chorobę zawodową,
• zostały oddelegowane do pracy w innym państwie i nadal podlegają polskiemu ustawodawstwu,
• pracują jednocześnie w kilku państwach, ale zgodnie z przepisami podlegają polskiemu systemowi,
• posiadają odpowiednie uprawnienia wynikające z renty z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.

Nie każda osoba pracująca poza Polską otrzyma więc DA1 z NFZ. Najpierw trzeba ustalić, które państwo jest właściwe w zakresie zabezpieczenia społecznego i świadczeń związanych z wypadkiem przy pracy.

Kto wydaje DA1 w Polsce?

W Polsce dokument DA1 jest w odpowiednich przypadkach wydawany przez właściwy oddział wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia.

NFZ ocenia dokumenty przedstawione przez osobę wnioskującą i ustala, czy istnieje podstawa do potwierdzenia prawa do świadczeń związanych z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową.

Jak uzyskać dokument DA1 w Polsce?

Aby otrzymać DA1, należy złożyć odpowiedni wniosek do właściwego oddziału wojewódzkiego NFZ i udokumentować podstawę prawa do świadczeń.

Procedura może wyglądać następująco:

1. Ustal, czy w dniu zdarzenia podlegałeś polskiemu systemowi zabezpieczenia społecznego.
2. Zgłoś wypadek przy pracy zgodnie z obowiązującą procedurą.
3. Uzyskaj dokument potwierdzający uznanie zdarzenia za wypadek przy pracy albo dokumentację dotyczącą choroby zawodowej.
4. Zgromadź dokumentację medyczną opisującą skutki zdarzenia.
5. Dołącz A1, jeżeli w Twojej sytuacji dokument potwierdza podleganie polskiemu ustawodawstwu.
6. Wypełnij wniosek o wydanie DA1.
7. Przekaż wniosek wraz z dokumentami do właściwego oddziału NFZ.

Jakie dokumenty są potrzebne do DA1?

Zakres dokumentów zależy od konkretnej sytuacji, ale NFZ musi przede wszystkim otrzymać informacje pozwalające potwierdzić związek świadczeń z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową oraz właściwość polskiego systemu.

Potrzebne mogą być między innymi:

• wniosek o wydanie DA1,
• dokument potwierdzający uznanie zdarzenia za wypadek przy pracy,
• protokół powypadkowy lub inny właściwy dokument dotyczący wypadku,
• dokumentacja dotycząca choroby zawodowej,
• opis skutków wypadku lub choroby,
• dokumentacja medyczna, jeśli jest wymagana do ustalenia zakresu świadczeń,
• zaświadczenie A1 w przypadkach, w których ma ono zastosowanie,
• dokument potwierdzający prawo do renty z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, jeśli dotyczy,
• inne dokumenty wymagane do ustalenia prawa do świadczeń.

Czy do DA1 zawsze potrzebne jest A1?

Nie. A1 nie jest automatycznie wymagany w każdej sprawie dotyczącej DA1.

A1 ma szczególne znaczenie wtedy, gdy trzeba wykazać, że pomimo wykonywania pracy w innym państwie osoba nadal podlega polskim przepisom zabezpieczenia społecznego.

Dotyczy to przede wszystkim:

• pracowników delegowanych,
• osób pracujących jednocześnie w dwóch lub większej liczbie państw,
• niektórych innych sytuacji transgranicznych.

W innych przypadkach podstawa wydania DA1 może wynikać z innego dokumentu lub statusu ubezpieczonego.

DA1 a A1 – jaka jest różnica?

A1 i DA1 dotyczą całkowicie różnych kwestii.

Pracownik delegowany może więc posiadać A1, a po wypadku przy pracy dodatkowo potrzebować DA1.

A1 nie zastępuje DA1, a DA1 nie zastępuje A1.

DA1 a EKUZ – jaka jest różnica?

EKUZ i DA1 nie są tym samym dokumentem.

Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego służy przede wszystkim do korzystania z medycznie niezbędnych świadczeń podczas czasowego pobytu w innym państwie.

DA1 dotyczy natomiast świadczeń wynikających konkretnie z:

• wypadku przy pracy,
• choroby zawodowej.

Czy EKUZ wystarczy po wypadku przy pracy w Niemczech?

Nie należy zakładać, że sama EKUZ zawsze wystarczy do prawidłowego rozliczenia leczenia wypadku przy pracy.

W niektórych państwach, w tym w Niemczech, świadczenia związane z wypadkami przy pracy są obsługiwane przez odrębny system ubezpieczenia wypadkowego.

Dlatego po zdarzeniu należy:

• poinformować placówkę, że chodzi o wypadek przy pracy,
• zgłosić wypadek pracodawcy,
• ustalić państwo właściwe dla ubezpieczenia,
• uzyskać DA1, jeżeli dokument jest wymagany do potwierdzenia prawa.

EKUZ może być ważnym dokumentem podczas czasowego pobytu za granicą, ale nie należy traktować jej jako pełnego zamiennika DA1.

DA1 a S1 – czym się różnią?

S1 dotyczy dostępu do opieki zdrowotnej w państwie zamieszkania osoby ubezpieczonej w innym państwie, natomiast DA1 dotyczy skutków wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.

Jedna osoba może w określonej sytuacji potrzebować obu dokumentów, ponieważ potwierdzają one inne rodzaje uprawnień.

DA1 a S2 – czym się różnią?

S2 dotyczy zgody na planowane leczenie w innym państwie, natomiast DA1 dotyczy leczenia skutków wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.

Nie należy więc występować o S2 tylko dlatego, że wypadek przy pracy miał miejsce za granicą. Najpierw trzeba ustalić właściwy tytuł do świadczeń.

DA1, A1, S1, S2 i EKUZ – porównanie

Czy DA1 dotyczy tylko pracowników etatowych?

Nie należy ograniczać DA1 wyłącznie do osób zatrudnionych na standardowej umowie o pracę.

Europejskie przepisy koordynujące zabezpieczenie społeczne obejmują różne grupy osób, jeżeli podlegają właściwemu systemowi zabezpieczenia społecznego i spełniają warunki dotyczące danego ryzyka.

Dlatego o możliwości uzyskania DA1 decyduje przede wszystkim status ubezpieczeniowy i prawo do świadczeń z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, a nie samo określenie rodzaju wykonywanej pracy.

Czy DA1 dotyczy pracownika delegowanego?

Tak, jest to jeden z najważniejszych praktycznych przypadków zastosowania DA1.

Przykład:

Pracownik zostaje czasowo oddelegowany z Polski do Niemiec. Posiada A1 potwierdzające dalsze podleganie polskiemu systemowi zabezpieczenia społecznego. Podczas wykonywania obowiązków w Niemczech ulega wypadkowi przy pracy.

W takiej sytuacji:

• A1 potwierdza, że nadal stosuje się polskie ustawodawstwo,
• dokumentacja powypadkowa potwierdza charakter zdarzenia,
• DA1 może potwierdzić prawo do świadczeń związanych z wypadkiem w Niemczech.

Czy kierowca międzynarodowy musi mieć A1, żeby otrzymać DA1?

Jeżeli kierowca wykonuje regularnie pracę w kilku państwach, A1 może być istotnym dokumentem potwierdzającym, któremu systemowi zabezpieczenia społecznego podlega.

Nie oznacza to jednak, że samo posiadanie A1 automatycznie powoduje wydanie DA1.

DA1 wymaga dodatkowo podstawy związanej z:

• wypadkiem przy pracy,
• chorobą zawodową,
• prawem do określonych świadczeń.

Co zrobić bezpośrednio po wypadku przy pracy za granicą?

Nie należy czekać na DA1 przed zgłoszeniem się po pomoc medyczną.

Po wypadku kierowca lub pracownik powinien w pierwszej kolejności:

1. zadbać o bezpieczeństwo własne i innych osób,
2. wezwać pomoc medyczną, jeżeli jest potrzebna,
3. poinformować lekarza, że zdarzenie nastąpiło podczas pracy,
4. zgłosić wypadek pracodawcy lub przełożonemu,
5. zabezpieczyć dokumentację dotyczącą zdarzenia,
6. zachować dokumenty medyczne,
7. ustalić procedurę uznania wypadku przy pracy,
8. następnie uzupełnić formalności dotyczące DA1.

Czy trzeba mieć DA1 przy sobie w momencie wypadku?

Nie. DA1 nie jest dokumentem, który trzeba obowiązkowo wozić ze sobą na każdą zagraniczną trasę na wypadek ewentualnego zdarzenia.

Wniosek o dokument może być związany z już zaistniałym wypadkiem albo koniecznością leczenia jego skutków.

Najważniejsze w momencie wypadku jest uzyskanie pomocy medycznej oraz prawidłowe zgłoszenie zdarzenia.

Co się stanie, jeśli nie mam DA1?

Brak DA1 w chwili wypadku nie oznacza automatycznie, że poszkodowany zostanie pozbawiony leczenia.

Może jednak spowodować problemy z:

• potwierdzeniem prawa do świadczeń,
• ustaleniem właściwej instytucji,
• rozliczeniem kosztów leczenia,
• zakwalifikowaniem leczenia do systemu wypadkowego zamiast zwykłego ubezpieczenia zdrowotnego.

W określonych przypadkach osoba bez właściwego potwierdzenia może być narażona na konieczność tymczasowego pokrycia kosztów albo późniejsze wyjaśnianie sposobu ich rozliczenia.

Nie jest jednak prawidłowe stwierdzenie, że brak DA1 zawsze i automatycznie oznacza obowiązek zapłaty pełnych kosztów leczenia z własnej kieszeni.

Czy DA1 może być przesłany elektronicznie?

Tak. W europejskim systemie koordynacji zabezpieczenia społecznego informacje dotyczące uprawnień mogą być również wymieniane elektronicznie pomiędzy właściwymi instytucjami.

Oznacza to, że w określonej sytuacji potwierdzenie prawa do świadczeń może odbywać się bez konieczności przekazywania wszystkich informacji wyłącznie na papierowym formularzu pomiędzy pacjentem a zagraniczną instytucją.

Nie zmienia to jednak faktu, że DA1 pozostaje rozpoznawalnym dokumentem potwierdzającym odpowiednie uprawnienie.

Jak długo ważny jest dokument DA1?

DA1 nie ma jednego identycznego okresu ważności dla każdej osoby i każdej sytuacji.

Okres obowiązywania zależy od podstawy wydania dokumentu oraz rodzaju uprawnienia.

Dokument może być wydany między innymi:

• bezterminowo w odpowiednim przypadku związanym ze zmianą miejsca zamieszkania,
• na okres udzielania określonych świadczeń,
• na określony czas wskazany przez właściwą instytucję, w tym w odpowiednich przypadkach na okres 30 dni, jeżeli leczenie trwa.

Najważniejsza jest data lub okres wskazany bezpośrednio na wydanym dokumencie.

Czy DA1 trzeba odnawiać?

Nie istnieje jedna zasada corocznego odnawiania DA1.

Jeżeli dokument został wydany na określony czas, a prawo do dalszych świadczeń nadal istnieje, może być konieczne ponowne potwierdzenie uprawnienia przez właściwą instytucję.

Nie należy więc traktować DA1 jak dokumentu wydawanego automatycznie na rok kalendarzowy.

Czy DA1 obejmuje całe leczenie za granicą?

DA1 dotyczy świadczeń związanych z konkretnym wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową, a nie całej opieki medycznej danej osoby.

Jeżeli podczas pobytu za granicą pracownik zachoruje na schorzenie niezwiązane z wypadkiem przy pracy, podstawą leczenia może być inny tytuł, np. EKUZ albo S1.

Przykład:

• rehabilitacja po złamaniu nogi w wypadku przy rozładunku – może być związana z DA1,
• leczenie grypy podczas tego samego pobytu – nie jest świadczeniem wynikającym z tego wypadku przy pracy.

Czy DA1 pokrywa prywatne leczenie?

DA1 nie jest prywatnym ubezpieczeniem medycznym ani gwarancją bezpłatnego leczenia w dowolnej prywatnej placówce.

Świadczenia są udzielane według zasad publicznego systemu obowiązującego w państwie, w którym odbywa się leczenie.

Jeżeli pacjent wybiera placówkę działającą całkowicie prywatnie poza odpowiednim systemem, DA1 nie musi gwarantować pokrycia takich kosztów.

Czy DA1 pokrywa rehabilitację?

Jeżeli rehabilitacja jest świadczeniem związanym ze skutkami uznanego wypadku przy pracy lub choroby zawodowej i mieści się w zakresie uprawnień, może być objęta odpowiednimi zasadami koordynacji.

Zakres konkretnego leczenia jest oceniany zgodnie z przepisami i procedurami obowiązującymi w państwie udzielającym świadczeń.

DA1 a choroba zawodowa – kiedy dokument jest potrzebny?

DA1 dotyczy nie tylko nagłych wypadków, ale również chorób zawodowych.

Może mieć zastosowanie, jeżeli osoba:

• ma uznaną chorobę zawodową,
• jest uprawniona do świadczeń z tego tytułu,
• mieszka lub przebywa w innym państwie,
• potrzebuje tam leczenia związanego z chorobą zawodową.

W takim przypadku konieczne jest udokumentowanie choroby zawodowej oraz ustalenie państwa odpowiedzialnego za świadczenia.

Czy DA1 dotyczy świadczeń pieniężnych?

DA1 służy przede wszystkim potwierdzaniu prawa do świadczeń rzeczowych, czyli świadczeń związanych z leczeniem.

Nie jest dokumentem służącym bezpośrednio do wypłaty:

• renty,
• odszkodowania,
• zasiłku pieniężnego,
• innego świadczenia pieniężnego po wypadku.

Takie świadczenia mają odrębne zasady i procedury.

Czy DA1 jest potrzebny po powrocie do Polski?

Jeżeli Polska jest państwem właściwym dla Twojego ubezpieczenia i po wypadku wracasz do Polski, DA1 nie jest dokumentem potrzebnym do korzystania z leczenia w Polsce na podstawie polskiego ubezpieczenia.

DA1 służy przede wszystkim do potwierdzania prawa do odpowiednich świadczeń w innym państwie.

Jeżeli natomiast dokument DA1 został wydany przez zagraniczną instytucję dla osoby korzystającej ze świadczeń w Polsce, jego obsługa odbywa się poprzez właściwe instytucje polskiego systemu.

Czy po powrocie z Niemiec trzeba mieć zgodę NFZ na dalsze leczenie?

Nie należy przyjmować ogólnej zasady, że osoba ubezpieczona w Polsce musi uzyskać specjalną zgodę NFZ tylko dlatego, że wróciła do Polski w trakcie leczenia skutków wypadku przy pracy.

Jeżeli Polska jest państwem właściwym i dana osoba posiada prawo do świadczeń w Polsce, dalsze leczenie odbywa się zgodnie z zasadami polskiego systemu.

Inaczej może wyglądać sytuacja osoby ubezpieczonej w innym państwie, która korzysta ze świadczeń w Polsce na podstawie zagranicznego DA1.

Przykład: polski kierowca ulega wypadkowi w Niemczech

Kierowca wykonuje pracę w kilku państwach UE i posiada A1 potwierdzające podleganie polskiemu ustawodawstwu.

Podczas rozładunku w Niemczech spada z naczepy i doznaje złamania.

W takim przypadku:

1. kierowca powinien natychmiast uzyskać pomoc medyczną,
2. powinien poinformować, że zdarzenie nastąpiło podczas pracy,
3. wypadek należy zgłosić pracodawcy,
4. trzeba przeprowadzić procedurę dotyczącą wypadku przy pracy,
5. A1 potwierdza właściwe ustawodawstwo zabezpieczenia społecznego,
6. DA1 może służyć do potwierdzenia prawa do świadczeń związanych z wypadkiem w Niemczech.

W tym przykładzie A1 i DA1 mają różne funkcje i mogą być potrzebne jednocześnie.

Przykład: kierowca choruje w Niemczech, ale nie miał wypadku przy pracy

Kierowca podczas odpoczynku dostaje wysokiej gorączki i potrzebuje pilnej konsultacji lekarskiej.

Nie doszło do wypadku przy pracy ani nie chodzi o chorobę zawodową.

W takiej sytuacji DA1 nie jest właściwym dokumentem tylko dlatego, że kierowca znajduje się za granicą.

W przypadku medycznie niezbędnego leczenia podczas czasowego pobytu zastosowanie może mieć przede wszystkim EKUZ.

Przykład: wypadek drogowy podczas wykonywania pracy

Kierowca ciężarówki uczestniczy w kolizji podczas realizowania służbowej trasy.

Jeżeli zdarzenie zostanie uznane za wypadek przy pracy i kierowca podlega systemowi innego państwa niż państwo, w którym jest leczony, DA1 może być istotnym dokumentem przy rozliczaniu świadczeń związanych ze skutkami wypadku.

Najczęstsze błędy dotyczące dokumentu DA1

• uznawanie DA1 za obowiązkowy dokument każdego pracownika wyjeżdżającego za granicę,
• mylenie DA1 z A1,
• mylenie DA1 z EKUZ,
• mylenie DA1 z S1,
• przekonanie, że samo posiadanie A1 automatycznie daje DA1,
• zakładanie, że bez DA1 zawsze trzeba zapłacić pełne koszty leczenia z własnej kieszeni,
• czekanie na dokument przed zgłoszeniem się po pilną pomoc medyczną,
• niezgłoszenie lekarzowi, że doszło do wypadku przy pracy,
• brak dokumentacji powypadkowej,
• brak dokumentacji medycznej,
• zakładanie jednego stałego okresu ważności DA1,
• traktowanie DA1 jako prywatnego ubezpieczenia podróżnego,
• zakładanie, że DA1 obejmuje każde leczenie podczas pobytu za granicą.

Co zrobić po wypadku przy pracy za granicą – krok po kroku

1. Uzyskaj pomoc medyczną. Nie czekaj na dokumenty, jeżeli sytuacja wymaga leczenia.
2. Zgłoś, że jest to wypadek przy pracy. Poinformuj lekarza lub placówkę o zawodowym charakterze zdarzenia.
3. Poinformuj pracodawcę. Zrób to możliwie szybko.
4. Zabezpiecz dowody. Zachowaj dokumenty medyczne i informacje dotyczące okoliczności zdarzenia.
5. Przeprowadź procedurę powypadkową. Wypadek musi zostać odpowiednio udokumentowany.
6. Sprawdź właściwe ustawodawstwo. W przypadku delegowania lub pracy w kilku państwach pomocne jest A1.
7. Ustal potrzebę DA1. Jeżeli świadczenia mają być udzielane w innym państwie, skontaktuj się z właściwą instytucją.
8. Złóż dokumenty do NFZ. Jeśli Polska jest państwem właściwym, złóż wniosek do właściwego oddziału wojewódzkiego.

FAQ – dokument DA1

Co to jest dokument DA1?

DA1 potwierdza prawo do świadczeń zdrowotnych związanych z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową w innym państwie objętym odpowiednimi zasadami koordynacji zabezpieczenia społecznego.

Do czego służy DA1?

Służy do potwierdzenia wobec zagranicznej instytucji prawa do leczenia skutków wypadku przy pracy albo choroby zawodowej.

Czy DA1 zastąpił E123?

Tak. Dokument DA1 jest następcą dawnego formularza E123.

Czy każdy pracownik wyjeżdżający za granicę potrzebuje DA1?

Nie. DA1 nie jest ogólnym dokumentem do pracy za granicą. Dotyczy konkretnie wypadków przy pracy i chorób zawodowych.

Kto wydaje DA1 w Polsce?

W odpowiednich przypadkach dokument wydaje właściwy oddział wojewódzki NFZ.

Jak uzyskać DA1?

Należy złożyć odpowiedni wniosek i dokumenty potwierdzające podstawę prawa do świadczeń, w tym dokumentację dotyczącą wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.

Czy DA1 można uzyskać po wypadku?

Tak. W praktyce potrzeba uzyskania DA1 często pojawia się dopiero po wystąpieniu wypadku przy pracy lub konieczności leczenia jego skutków za granicą.

Czy trzeba mieć DA1 przy sobie podczas pracy?

Nie. Nie jest to dokument, który każdy pracownik musi stale wozić ze sobą podczas pracy za granicą.

Czy trzeba czekać na DA1 przed wizytą u lekarza?

Nie. W nagłym przypadku najważniejsze jest uzyskanie pomocy medycznej. Formalności dotyczące DA1 mogą zostać uzupełnione później.

Czy DA1 i A1 to to samo?

Nie. A1 wskazuje właściwe ustawodawstwo zabezpieczenia społecznego, a DA1 dotyczy świadczeń związanych z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową.

Czy posiadając A1 automatycznie otrzymuję DA1?

Nie. A1 może być ważnym dokumentem potwierdzającym właściwe ustawodawstwo, ale do DA1 potrzebna jest także podstawa związana z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową.

Czy EKUZ zastępuje DA1?

Nie należy traktować EKUZ jako pełnego zamiennika DA1. Dokumenty służą do różnych celów.

Czy po wypadku przy pracy w Niemczech wystarczy EKUZ?

Nie zawsze. W Niemczech świadczenia związane z wypadkami przy pracy funkcjonują w odrębnym systemie ubezpieczenia wypadkowego, dlatego właściwe potwierdzenie uprawnień poprzez DA1 może być potrzebne.

Czy DA1 i S1 to to samo?

Nie. S1 służy zasadniczo do rejestracji prawa do publicznej opieki zdrowotnej w państwie zamieszkania, a DA1 dotyczy wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.

Czy DA1 i S2 to to samo?

Nie. S2 dotyczy zgody na planowane leczenie za granicą, natomiast DA1 dotyczy świadczeń z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.

Jakie dokumenty są potrzebne do DA1?

Potrzebne mogą być między innymi dokumenty dotyczące uznania wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, opis skutków zdarzenia, dokumentacja medyczna oraz A1, jeśli ma zastosowanie.

Czy kierowca międzynarodowy może otrzymać DA1?

Tak, jeżeli spełnia warunki dotyczące właściwego systemu ubezpieczenia oraz świadczeń z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.

Czy DA1 dotyczy choroby zawodowej?

Tak. Dokument obejmuje również świadczenia związane z uznaną chorobą zawodową.

Czy DA1 pokrywa każde leczenie za granicą?

Nie. DA1 dotyczy leczenia związanego z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową, a nie wszystkich problemów zdrowotnych.

Czy DA1 działa w prywatnej klinice?

Nie należy zakładać, że DA1 pokryje dowolne leczenie prywatne. Świadczenia są udzielane zgodnie z zasadami systemu obowiązującego w państwie leczenia.

Czy DA1 obejmuje rehabilitację?

Może obejmować świadczenia rehabilitacyjne, jeżeli są związane z uznanym wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową i mieszczą się w zakresie odpowiednich świadczeń.

Jak długo ważny jest DA1?

Nie ma jednego okresu ważności dla wszystkich przypadków. Dokument może obowiązywać przez okres wskazany przez właściwą instytucję, a w określonych sytuacjach również bezterminowo.

Czy DA1 jest ważny tylko 30 dni?

Nie. Okres 30 dni może pojawić się w określonych przypadkach, ale nie jest uniwersalnym okresem ważności każdego dokumentu DA1.

Czy DA1 trzeba odnawiać co roku?

Nie ma ogólnej zasady corocznego odnawiania. Decyduje okres wskazany na dokumencie i dalsze istnienie prawa do świadczeń.

Co grozi za brak DA1?

Brak dokumentu może utrudnić potwierdzenie prawa oraz rozliczenie kosztów leczenia. Nie oznacza jednak automatycznie, że w każdym przypadku pacjent będzie musiał pokryć pełne koszty leczenia samodzielnie.

Czy DA1 można przesłać elektronicznie?

Informacje związane z potwierdzaniem uprawnień mogą być przekazywane elektronicznie pomiędzy właściwymi instytucjami w ramach europejskiego systemu wymiany danych.

Czy DA1 daje prawo do odszkodowania?

Nie. DA1 nie jest wnioskiem o odszkodowanie ani rentę. Potwierdza przede wszystkim prawo do odpowiednich świadczeń rzeczowych związanych z leczeniem.

Czy po powrocie do Polski nadal potrzebuję DA1?

Jeżeli Polska jest państwem właściwym dla Twojego ubezpieczenia, DA1 zasadniczo służy do potwierdzenia świadczeń w innym państwie. Po powrocie leczenie w Polsce odbywa się według zasad polskiego systemu.

Czy po wypadku w Niemczech trzeba zgłosić lekarzowi, że to wypadek przy pracy?

Tak. Informacja, że zdarzenie nastąpiło podczas pracy, jest bardzo ważna dla prawidłowego zakwalifikowania świadczeń i ich późniejszego rozliczenia.

Dokument DA1 – najważniejsze informacje

• DA1 potwierdza prawo do świadczeń zdrowotnych związanych z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową w innym państwie.
• Nie jest dokumentem, który każdy pracownik musi standardowo wyrabiać przed wyjazdem lub każdą zagraniczną trasą.
• W Polsce w odpowiednich przypadkach DA1 wydaje właściwy oddział wojewódzki NFZ po ustaleniu prawa do świadczeń.
• A1 i DA1 to różne dokumenty: A1 wskazuje właściwe ustawodawstwo zabezpieczenia społecznego, natomiast DA1 dotyczy świadczeń związanych z wypadkiem przy pracy lub chorobą zawodową.
• EKUZ nie jest pełnym zamiennikiem DA1 – dokumenty mają inne zastosowanie w systemie koordynacji świadczeń zdrowotnych.
• Po wypadku przy pracy za granicą należy przede wszystkim uzyskać potrzebną pomoc medyczną oraz poinformować, że zdarzenie miało miejsce podczas pracy.
• Wypadek powinien zostać zgłoszony pracodawcy i odpowiednio udokumentowany; dokumentacja może być potrzebna przy uzyskaniu DA1.
• Brak DA1 nie oznacza automatycznie odmowy leczenia, ale może utrudnić potwierdzenie uprawnień i prawidłowe rozliczenie świadczeń.
• Świadczenia na podstawie DA1 są udzielane zgodnie z zasadami obowiązującymi w państwie, w którym odbywa się leczenie.
• Po wypadku przy pracy za granicą najważniejsze są pomoc medyczna, zgłoszenie zdarzenia, dokumentacja oraz ustalenie, czy w danej sytuacji potrzebny jest DA1.

Sprawdź aktualne oferty pracy:

praca dla kierowców w Niemczech